Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού Μετάβαση στο περιεχόμενο

Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού

Ανεξάρτητος Εθνικός Οργανισμός Δικαιωμάτων του Παιδιού - Κύπρος




Πρόεδρο Κυπριακής Ομοσπονδίας Ποδηλασίας

Θέμα: Νέος Κανονισμός Μεταγραφών 1/2017 Κυπριακής Ομοσπονδίας Ποδηλασίας



Αναφέρομαι σε επιστολή σας ημερομηνίας 20/01/2017, σχετικά με το αίτημα σας για μελέτη και κατάθεση απόψεων, αναφορικά με το νέο Κανονισμό Μεταγραφών της Κυπριακής Ομοσπονδίας Ποδηλασίας (Κ.Ο.ΠΟ.), ο οποίος είναι σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2017 ως ενδιάμεσος σε φύση μέχρι το Διοικητικό Συμβούλιο της Κ.Ο.ΠΟ. να έχει τις απόψεις μου. Αναφέρομαι επίσης σε παράπονο που μου υποβλήθηκε με επιστολή ημερομηνίας 1/02/2017, μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, από πατέρα παιδιού ποδηλατιστή, σχετικά με την εφαρμογή του εν λόγω Κανονισμού κατά τη διαδικασία μεταγραφής του παιδιού του, από ένα Σωματείο της Κ.Ο.ΠΟ σε άλλο.

2. Θέλω καταρχήν να σας ευχαριστήσω για την εμπιστοσύνη που δείχνετε στο Θεσμό που εκπροσωπώ. Θεωρώ αξιέπαινη την όλη προσπάθεια σας για διασφάλιση των δικαιωμάτων των παιδιών που ασχολούνται με τον αθλητισμό και δη με την ποδηλασία, μέσα από τον εκσυγχρονισμό, ρύθμιση, εποπτεία και πιστοποίηση των σχολών ποδηλασίας και των εκπαιδευτών τους από την Ακαδημία Ποδηλασίας της Κ.Ο.ΠΟ..

3.1 Κατόπιν προσεκτικής μελέτης του νέου Κανονισμού Μεταγραφών της Κ.Ο.ΠΟ. που μου έχει αποσταλεί, θεωρώ ότι αυτός επιδέχεται βελτιώσεων για να διασφαλίζονται, στο μέγιστο δυνατό βαθμό, τα δικαιώματα των παιδιών που ασχολούνται με το άθλημα της ποδηλασίας. Γενικότερα, οποιοδήποτε νομικό κείμενο αφορά παιδιά, θα πρέπει να διέπεται από το πνεύμα και το γράμμα της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Ως εκ τούτου, θεώρησα σκόπιμο όπως προχωρήσω στις πιο κάτω επισημάνσεις/συστάσεις σε σχέση με το κείμενο του νέου Κανονισμού.

3.2 Σύμφωνα με την Aρχή της Μη Διάκρισης, η οποία ορίζεται στο Άρθρο 2 της Σύμβασης και αποτελεί μια από τις τέσσερις γενικές αρχές της Σύμβασης όπως τις έχει καθορίσει η Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του Παιδιού, τα Συμβαλλόμενα Κράτη υποχρεούνται να σέβονται τα δικαιώματα που αναφέρονται στη Σύμβαση και να τα εξασφαλίζουν σε κάθε παιδί που υπάγεται στη δικαιοδοσία τους, χωρίς καμία διάκριση στη φυλή, το χρώμα, το φύλο, τη γλώσσα, τη θρησκεία, τις πολιτικές ή άλλες πεποιθήσεις του παιδιού ή των γονέων του ή των νόμιμων κηδεμόνων του ή την κρατική, εθνική ή κοινωνική καταγωγή τους, την περιουσιακή τους κατάστασης, ανικανότητά τους, της γέννησή τους ή οποιασδήποτε άλλης κατάστασης.

3.3 Η Αρχή της Διασφάλισης του Συμφέροντος του παιδιού, επίσης μια από τις γενικές αρχές της Σύμβασης, κατοχυρώνεται από το Άρθρο 3 της Σύμβασης, το οποίο καθορίζει ότι, σε όλες τις αποφάσεις που αφορούν στα παιδιά, είτε αυτές λαμβάνονται από δημοσίους ή ιδιωτικούς οργανισμούς κοινωνικής προστασίας, είτε από τα δικαστήρια, τις διοικητικές αρχές ή από τα νομοθετικά όργανα, πρέπει να λαμβάνεται, πρωτίστως, υπόψη το συμφέρον του παιδιού. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη υποχρεούνται να εξασφαλίζουν στο παιδί την αναγκαία για την ευημερία του προστασία και φροντίδα, λαμβάνοντας υπόψη τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των γονέων του, των επιτρόπων του ή των άλλων προσώπων που είναι νόμιμα υπεύθυνοι γι’ αυτό, και παίρνουν, για το σκοπό αυτό, όλα τα κατάλληλα νομοθετικά και διοικητικά μέτρα [Άρθρο 3 (1) και (2)].

3.4 Η Τρίτη βασική Αρχή της Σύμβασης, είναι αυτή της Συμμετοχής : Σύμφωνα με το Άρθρο 12, τα Συμβαλλόμενα Κράτη οφείλουν να διασφαλίζουν στο παιδί που είναι ικανό να σχηματίσει τις δικές του απόψεις, το δικαίωμα ελεύθερης έκφρασης των απόψεων του σχετικά με οποιοδήποτε θέμα που το αφορά, δίνοντας στις απόψεις του παιδιού το απαιτούμενο βάρος σύμφωνα με την ηλικία του και το βαθμό ωριμότητάς του.

3.5 Άλλη σημαντική πρόνοια της Σύμβασης που αφορά την ενασχόληση των παιδιών με τον αθλητισμό είναι το Άρθρο 31 της Σύμβασης, το οποίο καθορίζει ότι, τα Συµβαλλόµενα Κράτη αναγνωρίζουν στο παιδί το δικαίωµα στην ανάπαυση και στις δραστηριότητες του ελεύθερου χρόνου, στην ενασχόληση µε ψυχαγωγικά παιχνίδια και δραστηριότητες που είναι κατάλληλες για την ηλικία του και στην ελεύθερη συµµετοχή στην πολιτιστική και καλλιτεχνική ζωή (Άρθρο 31.1).

3.6 Επιπλέον, σύμφωνα με το Άρθρο 32, τα Συµβαλλόµενα Κράτη αναγνωρίζουν το δικαίωµα του παιδιού να προστατεύεται από την οικονοµική εκµετάλλευση και από την εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας που ενέχει κινδύνους ή που µπορεί να εκθέσει σε κίνδυνο την εκπαίδευσή του ή να βλάψει την υγεία του ή τη σωµατική, πνευµατική, ψυχική, ηθική ή κοινωνική ανάπτυξή του (Άρθρο 32.1).

4. Σύμφωνα με το νέο Κανονισμό της Κ.Ο.ΠΟ., μεταγραφές παιδιών αθλητών μπορούν να διεξαχθούν κάτω από τις εξής προϋποθέσεις:

        · Παιδιά κάτω των 15 μπορούν να μεταγραφούν ελεύθερα από ένα σωματείο σε άλλο.

        · Παιδιά ηλικίας μεταξύ 15-16 χρόνων μπορούν να μεταγραφούν ελεύθερα μόνο όταν συναινέσουν και τα δυο εμπλεκόμενα σωματεία.

        · Παιδιά ηλικίας μεταξύ 16-18 χρονών μπορούν να μεταγραφούν ελεύθερα σε περίπτωση που συναινούν και τα δυο σωματεία. Στην περίπτωση που το αρχικό σωματείο αρνείται την παραχώρηση μεταγραφής, προβλέπεται η καταβολή του ποσού των 400 Ευρώ από το νέο σωματείο στο αρχικό, που αντιστοιχεί σε δικαίωμα αποζημίωσης για την εκπαίδευση και ανάπτυξη του αθλητή.

5.1 Όσον αφορά τα πιο πάνω, προκύπτουν διάφορα θέματα, τα οποία αναλύω πιο κάτω. Καταρχήν, η ρητή απαγόρευση μεταγραφής παιδιών από 15 χρόνων και πάνω, η οποία αίρεται μόνο στην περίπτωση συναίνεσης των δυο εμπλεκόμενων σωματείων, με βρίσκει κάθετα αντίθετη. Η υπέρμετρη δέσμευση παιδιών αθλητών σε ένα σωματείο και η πρακτική της άρνησης παραχώρησης μεταγραφής, ποσώς δε συνάδουν με τις πρόνοιες της Σύμβασης, θέτοντας εμπόδια στην απρόσκοπτη πρόσβαση των παιδιών σε αθλητικές δραστηριότητες, που πιθανόν εν τέλει να οδηγήσει σε απομάκρυνση τους από τον αθλητισμό. Παράλληλα, σε καμία περίπτωση μια τέτοια μεταχείριση παιδιών, δεν προάγει το στόχο τον οποίο υπηρετεί ο Κυπριακός Οργανισμός Αθλητισμού: την προαγωγή δηλαδή της εξωσχολικής σωματικής αγωγής και του εν γένει αθλητισμού στην Κύπρο, την καλλιέργεια και ανάπτυξη του Ολυμπιακού ιδεώδους και του φιλάθλου πνεύματος (Άρθρο 5 του περί Κυπριακού Οργανισμού Αθλητισμού Νόμου του 1969 (Ν. 41/1969), όπως έχει τροποποιηθεί).

5.2.Επιπλέον όσον αφορά την καταβολή αποζημίωσης για εκπαίδευση και ανάπτυξη, φαίνεται ότι το ποσό θα καταβάλλεται από το ένα σωματείο στο άλλο, μόνο στις περιπτώσεις που το σωματείο από το οποίο επιθυμεί να αποχωρήσει ένα παιδί, αρνείται την παραχώρηση μεταγραφής του. Η εφαρμογή μιας τέτοιας πρακτικής συνιστά διάκριση, δεδομένου ότι οι «μέτριοι» αθλητές θα μπορούν να μεταγράφονται ελεύθερα, ενώ όσοι θεωρούνται «καλοί», θα πρέπει το νέο τους σωματείο να καταβάλει το πόσο των 400 ευρώ. Όπως καθορίζεται στον Κανονισμό της Κ.Ο.ΠΟ, το ποσό είναι το ίδιο για όλες τις περιπτώσεις παιδιών αθλητών, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το κόστος της επένδυσης που το πρώτο σωματείο έχει πραγματικά δαπανήσει για το συγκεκριμένο παιδί που αφορά η μεταγραφή.

5.3 Από τα όσα έχουν τεθεί ενώπιον μου, στον προαναφερθέντα Κανονισμό, καθώς και στο κείμενο της Προκήρυξης Αγώνων Ποδηλασίας 2017, φαίνεται ότι από πλευράς της Κ.Ο.ΠΟ., δεν υπάρχει οποιοσδήποτε διαχωρισμός μεταξύ επαγγελματιών ποδηλατιστών και ερασιτεχνών: οι αθλητές ποδηλασίας χωρίζονται σε ομάδες στη βάση της ημερομηνίας γέννησης τους. Από την άλλη, η Διεθνής Ένωση Ποδηλασίας δεν θέτει οποιεσδήποτε προϋποθέσεις ούτε για την καταβολή ποσών αποζημίωσης, αλλά ούτε γενικότερα για τη διεξαγωγή μεταγραφών αθλητών. Επομένως, στην περίπτωση του αθλήματος της ποδηλασίας θεωρώ ότι, δεν δικαιολογείται η καταβολή ποσών αποζημίωσης για εκπαίδευση και ανάπτυξη, δεδομένου ότι δεν υπάρχει η δυνατότητα σύναψης επαγγελματικού συμβολαίου που να αλλάζει το καθεστώς ενός αθλητή με τη μεταγραφή του από ένα σωματείο σε άλλο.
5.4 Επιπλέον, στον Κανονισμό των Μεταγραφών αναφέρεται ότι, σε περίπτωση παράβασής του από τα σωματεία, αθλητές ή τους γονείς ή κηδεμόνες των παιδιών αθλητών, το θέμα θα παραπέμπεται αυτόματα στη Δικαστική Επιτροπή της Κ.Ο.ΠΟ. Είμαι της άποψης ότι, δεν τίθεται θέμα οι γονείς/κηδεμόνες να παραπέμπονται στη Δικαστική Επιτροπή, δεδομένου ότι μέσα από το κείμενο του Κανονισμού δεν προκύπτουν υποχρεώσεις ειδικά για τους γονείς.

6.1 Υπό το φως όλων των πιο πάνω, καθίσταται επιτακτική ανάγκη όπως, η Κ.Ο.ΠΟ. αναθεωρήσει το περιεχόμενο του Κανονισμού των Μεταγραφών, με τρόπο που αυτό να είναι συμβατό με τις Αρχές και τις πρόνοιες της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού: να προνοεί δηλαδή, διαδικασίες και πρακτικές που να διασφαλίζουν το συμφέρον του παιδιού, να παρέχει ευκαιρίες να ακούγεται η άποψη του παιδιού σύμφωνα με την ηλικία και το βαθμό ωριμότητάς του και να το προστατεύει από κάθε μορφή βίας ή εκμετάλλευση. Για να το επιτύχει αυτό, εισηγούμαι τα πιο κάτω:
  • Να γίνεται διάκριση µεταξύ διαφορετικών µορφών συµµετοχής-ένταξης ανηλίκου σε ένα σωματείο. Για παράδειγμα, ένα παιδί που θέλει απλά να συμμετάσχει αρχικά στο άθλημα της ποδηλασίας, να του δίνεται η επιλογή για περιορισµένης χρονικής διάρκειας δέσµευση (π.χ. 9 µηνών), ανεξαρτήτως της ηλικίας του, ώστε να δίνεται η ευκαιρία στον αθλητή και στην οικογένεια του για επανεξέταση της κατάστασης (αθλητική δραστηριότητα, συμπεριφορές προπονητών-παραγόντων κ.λπ.), λαμβάνοντας υπόψη το συμφέρον του παιδιού. Εάν στη συνέχεια θέλει να ενταχθεί στην ομάδα και να συμμετέχει τακτικά σε αγώνες, παρέχοντας του ταυτόχρονα όλη την απαραίτητη ενημέρωση με τρόπο κατανοητό για το επίπεδο ωριμότητας του, η δέσμευση του να είναι για μεγαλύτερο διάστημα, πέραν των 9 μηνών. Εάν περαιτέρω, υπάρχει δυνατότητα επαγγελματικής δέσμευσης, π.χ. υπογραφή συμβολαίου, αυτό θα πρέπει να γίνεται από μία ηλικία και άνω (π.χ. άνω των 16 ετών)
  • Να διασφαλίζεται σε κάθε περίπτωση η ελεύθερη μεταγραφή παιδιών σε άλλο σωματείο και μόνο σε περίπτωση που υπάρχει με οποιοδήποτε τρόπο επαγγελματική δέσμευση παιδιού (ηλικίας ενδεχομένως άνω των 16) για παράδειγμα με την υπογραφή συμβολαίου, να είναι απαραίτητη η συγκατάθεση και του σωματείου για μεταγραφή του σε άλλο σωματείο και ενδεχομένως, η καταβολή από το νέο σωματείο, και όχι από το παιδί ή τους γονείς του, κάποιου ποσού ως αποζημίωση, δεδομένου ότι αποδεδειγμένα έχουν καταβληθεί πόροι για εκπαίδευση και ανάπτυξη. Ακόμη όμως και σε τέτοιες περιπτώσεις, θα πρέπει να καθορίζονται προϋποθέσεις μεταγραφής παιδιών από ένα σωματείο σε άλλο στη βάση των δικαιωμάτων και του συμφέροντος του παιδιού, οι οποίες εάν υφίστανται, δεν θα πρέπει να απαιτείται συγκατάθεση του σωματείου ή καταβολή αποζημίωσης: π.χ. προσβολή της προσωπικότητας του παιδιού από τη συμπεριφορά προπονητών ή παραγόντων της ομάδας/κλονισμός της σχέσης εμπιστοσύνης παιδιού αθλητή με τον προπονητή του/εφαρμογή αθέμιτων πρακτικών και συμπεριφορών εντός της ομάδας. Οι προϋποθέσεις θα πρέπει να είναι σαφείς, να δημοσιεύονται, και να κοινοποιούνται στο παιδί και τους γονείς του κατά την εγγραφή του σε ένα σωματείο.
  • Στη διαδικασία που θα απαιτείται για παραχώρηση ελευθέρας μεταγραφής θα πρέπει να ακούγεται η άποψη του παιδιού και αυτή να λαμβάνεται υπόψη σύμφωνα με την ηλικία και το βαθμό ωριμότητάς του.
  • Η Κ.Ο.ΠΟ. θα πρέπει να εγκαθιδρύσει διαφανείς και προσιτές διαδικασίες υποβολής και διερεύνησης παραπόνων των παιδιών αθλητών: έτσι θα τους δίνεται η δυνατότητα να ακουστούν και να εκφράσουν τις απόψεις τους σε σχέση με τα αιτήματά τους και η Κ.Ο.ΠΟ. να λαμβάνει τις αποφάσεις της στη βάση της διαδικασίας αξιολόγησης του συμφέροντος του παιδιού.

6.2 Αναφορικά ειδικότερα με την καταβολή ποσών αποζημίωσης για εκπαίδευση και ανάπτυξη παιδιών αθλητών, είμαι γενικότερα της άποψης ότι, τα παιδιά πρέπει να έχουν απρόσκοπτη πρόσβαση στον αθλητισμό. Απώτερος στόχος θα πρέπει να είναι τα παιδιά να αθλούνται και όχι να γίνουν επαγγελματίες αθλητές. Εντούτοις, στα αθλήματα που υπάρχει ο διαχωρισμός επαγγελματία και ερασιτέχνη αθλητή, ακόμα και για παιδιά, όπως για παράδειγμα στο ποδόσφαιρο, η καταβολή ποσού αποζημίωσης προνοείται, από το σωματείο που πρόκειται να μεταγραφεί το παιδί προς το σωματείο από το οποίο αποχωρεί. Σε τέτοιες περιπτώσεις, είμαι της άποψης ότι θα πρέπει να υπάρχει σαφής υποχρέωση των Σωματείων για καταβολή των ποσών από τα ίδια και όχι από τους γονείς/αθλητές. Επιπλέον, το ύψος του ποσού θα πρέπει να υπολογίζεται ανάλογα με το κόστος της επένδυσης που μια ομάδα δαπάνησε για ένα συγκεκριμένο παιδί.

6.3 Για σκοπούς ενημέρωσής σας, επισυνάπτω αντίγραφο της Έκθεσης που δημοσιοποίησα το Μάιο του 2016, σχετικά με την πρακτική που εφαρμόστηκε από δυο ποδοσφαιρικά Σωματεία για καταβολή χρηματικού ποσού από τους ίδιους τους γονείς, με σκοπό την παραχώρηση ελευθέρας μεταγραφής των παιδιών τους, με το αιτιολογικό της αποποίησης των Σωματείων από τα δικαιώματα εκπαίδευσης και ανάπτυξης των παιδιών ποδοσφαιριστών.

7. Εν κατακλείδι, είμαι της άποψης ότι, ο χώρος του αθλητισμού, συνιστά μεγάλο μέρος της ζωής των παιδιών που ασχολούνται ενεργά με κάποιο άθλημα. Ως εκ τούτου, θεωρώ υποχρέωση των ενηλίκων να δημιουργούν τις κατάλληλες συνθήκες που να εμπνέουν τα παιδιά να θέλουν να γίνουν ενεργοί και δημοκρατικοί πολίτες, ικανοί να αγωνίζονται μέσα στα πλαίσια της αθλητικής δεοντολογίας και του ευ αγωνίζεσθαι, ως αθλητές στο πλαίσιο άσκησης των δικαιωμάτων τους.

Παρακαλώ όπως με ενημερώσετε ως προς τις ενέργειες στις οποίες προτίθεται η Ομοσπονδία σας να προβεί προς αυτή την κατεύθυνση και όπως με τηρείτε ενήμερη για τις εξελίξεις επί του θέματος.


Λήδα Κουρσουμπά
Επίτροπος Προστασίας των
Δικαιωμάτων του Παιδιού

Πίσω στην προηγούμενη σελίδα

Back To Top