Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού Μετάβαση στο περιεχόμενο

Επίτροπος Προστασίας των Δικαιωμάτων του Παιδιού

Ανεξάρτητος Εθνικός Οργανισμός Δικαιωμάτων του Παιδιού - Κύπρος

ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΕΦΗΒΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ

ΘΕΜΑ: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ



Η τρίτη συνάντηση της ΟΕΣ πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 11/12/2012, από τις 3:00-6:00μμ, στα γραφεία του ΓΕΠ. Στη συνάντηση παρευρέθηκαν η Επίτροπος, 20 παιδιά και 2 Λειτουργοί του ΓΕΠ.



Η συνάντηση είχε στόχο, αφενός την ευαισθητοποίηση των εφήβων και αφετέρου τη διαβούλευση με την Επίτροπο σχετικά με ζητήματα που αφορούν τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των παιδιών με αναπηρίες. Ανάμεσα σε άλλα, τα παιδιά συζήτησαν σε ομάδες και κατέγραψαν εισηγήσεις για ειδικά μέτρα στήριξης ώστε τα παιδιά με αναπηρία να απολαμβάνουν τη συμμετοχή τους στην κοινωνική ζωή χωρίς περιορισμούς και διακρίσεις καθώς επίσης και πιθανά εμπόδια που αποτελούν τροχοπέδη στη συμμετοχή των παιδιών αυτών στην κοινωνική ζωή. Στη συνέχεια, τα μέλη της ΟΕΣ είχαν την ευκαιρία να συζητήσουν με την Επίτροπο όσα προετοίμασαν, στη βάση των προνοιών του άρθρου 23 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα του παιδιού, το οποίο εστιάζει ειδικά στις ανάγκες των παιδιών με αναπηρία, να εκφέρουν απόψεις και να καταθέσουν προτάσεις για πληρέστερη εφαρμογή των προνοιών του συγκεκριμένου άρθρου.



Μια γενική παρατήρηση των παιδιών ήταν ότι, το μεγαλύτερο εμπόδιο που έχουν να αντιμετωπίσουν τα παιδιά με αναπηρία στην Κύπρο είναι οι αρνητικές στάσεις οι οποίες βρίσκονται σε όλα τα επίπεδα της κοινωνίας: γονείς, κοινότητα, σχολείο, εκπαιδευτικούς, ευρύτερο κοινωνικό σύνολο, ακόμα και στα ίδια τα παιδιά με αναπηρία. Υπάρχει ανάγκη για αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο η κοινωνία μας ανταποκρίνεται στη διαφορετικότητα του κάθε παιδιού έτσι ώστε να δημιουργεί ευκαιρίες για ισότιμη απόλαυση των δικαιωμάτων και όχι να δημιουργεί διακρίσεις και εμπόδια. Το να υπερβούμε τις αρνητικές στάσεις είναι μια πολύ μεγάλη πρόκληση ωστόσο είναι καθοριστικός παράγοντας στο να πετύχουμε τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των παιδιών με αναπηρίες.


Τα παιδιά σχολίασαν ότι οι πρόνοιες του άρθρου 23 δεν εφαρμόζονται στην πράξη και έθεσαν τον προβληματισμό ότι η πρακτική εφαρμογή του στην Κυπριακή κοινωνία του σήμερα αλλά και σε άλλες κοινωνίες ίσως με πιο έντονες προκαταλήψεις είναι κάτι πολύ δύσκολο. Τέθηκε και το θέμα των πολλαπλών διακρίσεων π.χ. και κορίτσι και ανάπηρο σε κοινωνίες όπου η αναπηρία θεωρείται ως το αποτέλεσμα αρνητικού κάρμα. Η απάντηση της Επιτρόπου στον προβληματισμό των παιδιών ήταν ότι, οι κοινωνικές αλλαγές είναι εφικτές και γίνονται πραγματικότητα αλλά σίγουρα χρειάζεται χρόνος, αγώνας και να πιστεύουμε σε αυτό για το οποίο αγωνιζόμαστε. Αναφέρθηκε στο παράδειγμα του έντονου φυλετικού ρατσισμού που υπήρχε στις ΗΠΑ πριν μόλις 50 χρόνια, ωστόσο, σήμερα ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι αφρικανικής καταγωγής. Επισημάνθηκε επίσης ότι, μπορεί οι πρόνοιες


των άρθρων της Σύμβασης σήμερα να μη βρίσκουν εφαρμογή στο μέγιστο σε πρακτικό επίπεδο, ωστόσο, είναι ο οδηγός μας για το πού θέλουμε να φτάσουμε και το εργαλείο μας αν επιλέξουμε να αγωνιστούμε για αυτό.

Πιο συγκεκριμένα, οι απόψεις των παιδιών για αναγκαίες αλλαγές που χρειάζεται να γίνουν στην Κυπριακή πραγματικότητα όσον αφορά τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των παιδιών με αναπηρία (συγκεκριμένα τα παιδιά προβληματίστηκαν γύρω από τις ανάγκες των παιδιών με μειωμένη όραση και νοητική στέρηση) παρουσιάζονται στο συνημμένο παράρτημα.


Η ΟΕΣ για ακόμη μια φορά απέδειξε την ωριμότητα και την ευαισθησία που χαρακτηρίζει τα μέλη της. Οι απόψεις των παιδιών, βγαλμένες είτε από τα βιώματά τους, είτε από βιώματα άλλων παιδιών που γνωρίζουν, είτε από κάτι που είδαν ή διάβασαν μεταφέρθηκαν στην ολομέλεια και συζητήθηκαν δίνοντας έτσι στην Επίτροπο την ευκαιρία να ανοίξει ουσιαστικό διάλογο με τα παιδιά και να ακούσει τις απόψεις τους.

Η λειτουργία της ΟΕΣ συνιστά για την Επίτροπο μια πολύτιμη διαδικασία πρόσληψης της άποψης των παιδιών, ώστε να μπορεί να ασκεί τις αρμοδιότητές της, ιδιαίτερα αυτές που σχετίζονται με τον εντοπισμό και την προώθηση των απόψεων των παιδιών, εκεί που τα ίδια δεν μπορούν να ακουστούν αλλά και γενικά για διαμόρφωση δικών της θέσεων για διασφάλιση του συμφέροντος του παιδιού.


ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΑΠΟΨΕΙΣ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΕΦΗΒΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

      Α. Σε κοινωνικό επίπεδο

    1. Τα παιδιά διαπίστωσαν ότι, παρά την ύπαρξη νομοθεσίας η οποία διασφαλίζει τα δικαιώματα των παιδιών με αναπηρία, όπως π.χ. η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού, υπάρχει πρόβλημα στην πρακτική εφαρμογή της.
    2. Χρειάζεται να γίνουν πολλές αλλαγές στη νοοτροπία και τις αντιλήψεις της Κυπριακής κοινωνίας ώστε να σταματήσει το φαινόμενο της αρνητικής διάκρισης στη βάση της αναπηρίας. Η διάκριση μπορεί να εκφράζεται με τις μειωμένες ευκαιρίες στη ζωή, την απομόνωση από το κοινωνικό σύνολο, το ρατσισμό, τη μη αποδοχή.
    3. Είναι σημαντικό να διασφαλίσουμε ως κοινωνία ότι, τα παιδιά με αναπηρίες όταν ενηλικιωθούν θα έχουν ευκαιρίες για επαγγελματική απασχόληση. Επίσης οι χώροι εργασίας θα πρέπει να είναι κατάλληλα διαμορφωμένοι για να εξυπηρετούν τις ανάγκες των ατόμων αυτών.
    4. Στο τομέα ψυχαγωγία τα παιδιά εξέφρασαν την άποψη ότι χρειάζεται να γίνουν περισσότερες προσπάθειες για την ενίσχυση των ευκαιριών που έχουν τα άτομα με αναπηρία όσον αφορά στη ψυχαγωγία.
    5. Λόγω του ότι η αναπηρία ενός παιδιού επιβαρύνει την οικογένεια οικονομικά, πολλές φορές σε πολύ μεγάλο βαθμό, υπάρχει ανάγκη για οικονομική στήριξη των οικογενειών τους.
    6. Τα άτομα με αναπηρία μπορεί να χρειάζονται και ψυχολογική στήριξη ώστε να διατηρούν μια καλή ψυχολογία και τα το αγωνιστικό πνεύμα που χρειάζεται για να αντεπεξέλθουν στις προκλήσεις της ζωής.
    7. Τα μέσα μαζική μεταφοράς θα πρέπει να μπορούν να χρησιμοποιούνται και από παιδιά με αναπηρία.




    Β. Σε επίπεδο εκπαίδευσης:

    · Από τις προσωπικές εμπειρίες των παιδιών φάνηκε η έλλειψη συντονισμού μεταξύ των επαγγελματιών που ασχολούνται με το παιδί καθώς και των υπεύθυνων υπηρεσιών. Γενικά, δεν υπάρχει μια ολιστική αντιμετώπιση του θέματος που να εμπλέκει όλους όσους έχουν επαφή με το παιδί. Για παράδειγμα, δεν υπάρχει συντονισμός μεταξύ των επαγγελματιών που είναι υπεύθυνοι για το παιδί π.χ. οι ψυχίατροι ή άλλοι γιατροί που αξιολογούν το παιδί δεν ενημερώνουν ούτε έχουν επαφή με τους εκπαιδευτικούς ή ειδικούς δασκάλους ώστε να τους ενημερώσουν για την κατάσταση και τις ανάγκες του παιδιού. Συνήθως δεν καθορίζεται ένα ατομικό πρόγραμμα για το παιδί με το συντονισμό της δασκάλας της τάξης, τη δασκάλα της ειδικής εκπαίδευσης και των άλλων δασκάλων που έρχονται σε επαφή με το παιδί. Ως αποτέλεσμα, το παιδί άλλους στόχους προσπαθεί να καλύψει στην τάξη, άλλους με την ειδική δασκάλα και άλλους στόχους σε περίπτωση που πηγαίνει τα απογεύματα σε ειδική δασκάλα.
    · Το πρόβλημα που αντιμετωπίζουν πολλά παιδιά με αναπηρία μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα είναι ότι το Κράτος αδυνατεί να καλύψει τις ανάγκες τους έγκαιρα και αποτελεσματικά με αποτέλεσμα οι οικογένειες να αναγκάζονται να στραφούν σε ιδιώτες και να επωμιστούν το κόστος για το καλό του παιδιού τους. Δόθηκε το παράδειγμα παιδιού με δυσλεξία το οποίο μέσα στο εκπαιδευτικό σύστημα μπορεί να καθυστερήσει μέχρι και ένα χρόνο για να του γίνει τεστ αξιολόγησης οπότε και αναγκάζονται οι γονείς του να πάνε σε ιδιώτες και να επωμιστούν το κόστος.
    · Τα παιδιά με αναπηρίες θα πρέπει να έχουν πρόσβαση από το σπίτι τους στο σχολείο και πίσω. Μέσα στο σχολικό χώρο θα πρέπει να έχουν πρόσβαση παντού. Η σωματική τους ασφάλεια αλλά και διευκόλυνσή τους θα πρέπει να διασφαλίζεται σε όλα τα σχολεία. Τα παιδιά σχολίασαν ότι ακόμα και το ΓΕΠ δεν είναι σχεδιασμένο ώστε να διευκολύνει την πρόσβαση σε άτομα με αναπηρίες-κινητικές δυσκολίες (στενό ανσανσέρ, πόρτες που δεν ανοίγουν εύκολα κτλ)
    · Τέθηκε επίσης το θέμα της οικονομικής στήριξης που πρέπει να έχουν οι οικογένειες των παιδιών με αναπηρία αφού σε πολλές περιπτώσεις τα οικονομικά βάρη είναι τεράστια και μπορούν να οδηγήσουν την οικογένεια σε επίπεδα φτώχειας. Επίσης, η φτώχεια βαθύνει και διογκώνει το βαθμό της αναπηρίας και του κοινωνικού αποκλεισμού. Η αναπηρία μπορεί να είναι και η αιτία και το αποτέλεσμα της οικογενειακής φτώχειας.
    · Χρειάζεται επιμόρφωση και ευαισθητοποίηση των εκπαιδευτικών σε θέματα αναπηρίας ώστε να μπορούν να βοηθήσουν καλύτερα τα παιδιά.
    · Ένα παιδί με αναπηρία μπορεί να είναι πιο ευάλωτο στο bullying. Πολλές φορές τα παιδιά με αναπηρίες μπορεί να πέσουν θύματα εκφοβισμού, απομόνωσης, χλευασμού. Επίσης παιδιά με αναπηρία είναι πιο ευάλωτα στο να πέσουν θύματα κακοποίησης είτε αυτή είναι σωματική, ψυχολογική ή σεξουαλική.
    · Τα παιδιά με αναπηρία χρειάζονται περισσότερη στήριξη για να συμμετέχουν ισότιμα με τα άλλα παιδιά σε όλες τις πτυχές της σχολικής ζωής. Δόθηκαν παραδείγματα παιδιών με αναπηρία τα οποία εξέφρασαν σε στενούς τους φίλους-παιδιά της ΟΕΣ-ότι υπάρχουν πολλά πράγματα στο σχολείο στα οποία δεν μπορούν να συμμετέχουν και αυτό τους κάνει να νιώθουν πολύ άσχημα και απομονωνόμενα από τα υπόλοιπα παιδιά.
    · Το μάθημα της γυμναστικής στο σχολείο προς το παρόν γίνεται με τρόπο ώστε τα παιδιά με αναπηρίες είναι αδύνατο να συμμετέχουν και συνήθως μένουν απέξω. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να αλλάξει αλλάζοντας πρώτα τη νοοτροπία των εκπαιδευτικών, την επιμόρφωσή τους ώστε να μπορούν να διαμορφώσουν το μάθημά τους κατάλληλα, τη στήριξή τους από ειδικούς εκπαιδευτικούς και την παροχή κατάλληλου εξοπλισμού (αυτό ισχύει και για κάθε άλλο μάθημα στο οποίο γίνεται διάκριση στη βάση της αναπηρίας).
    · Παιδιά τα οποία χρειάζονται ψυχολογική στήριξη θα πρέπει αυτή να τους παρέχεται και στα πλαίσια του σχολείου με συχνότητα και τρόπο που να εξυπηρετεί τις ανάγκες τους.

    Γ. Σε επίπεδο Γειτονιάς-Κοινότητας:

    · Τα παιδιά εξέφρασαν την άποψη ότι στις κοινότητες και τις γειτονίες παιδιά με αναπηρία μπορεί να βιώσουν την απομόνωση από τα άλλα παιδιά και την κοινότητα γενικότερα, να είναι ευάλωτα στην κακοποίηση, να υπόκεινται σε αρνητικά σχόλια, και να βιώνουν το ρατσισμό και τη διάκριση. Αυτό μπορεί να οφείλεται στη λανθασμένη νοοτροπία του κόσμου, τα στερεότυπα και τις προκαταλήψεις.
    · Επίσης υπάρχει γενικά έλλειψη κατάλληλα διαμορφωμένων χώρων ψυχαγωγίας και πρόνοιες στα πάρκα με αποτέλεσμα να υπάρχει διάκριση των παιδιών αυτών όσον αφορά στη ψυχαγωγία.
    · Οι δρόμοι και τα πεζοδρόμια δεν προβλέπουν τις ανάγκες των ατόμων με μειωμένη όραση ή κινητικές δυσκολίες ή ακόμα και να τις προβλέπουν οι κάτοικοι δεν επιδεικνύουν τον κατάλληλο σεβασμό στην τήρηση των κανονισμών με αποτέλεσμα να δυσχεραίνεται η μετακίνηση των παιδιών με αναπηρία.
    · Τονίστηκε και πάλι η ανάγκη για ευαισθητοποίηση του κόσμου ώστε να επιδεικνύουν φροντίδα και έγνοια για τις ανάγκες των συνανθρώπων τους με αναπηρίες και να διδάσκουν με τη σειρά τους τα παιδιά τους να κάνουν το ίδιο. Αυτό θα διευκολύνει και την επικοινωνία των παιδιών με αναπηρία με το ευρύτερο κοινωνικό σύνολο ώστε να μην υπάρχει η απομόνωση και η αρνητική διάκριση.

    Δ. Σε επίπεδο οικογένειας:

    · Η οικογένεια ενός παιδιού με αναπηρία τις περισσότερες φορές χρειάζεται συστηματική στήριξη και καθοδήγηση την οποία δεν λαμβάνει από πουθενά. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα η κατάσταση του παιδιού οξύνεται λόγω των δυσλειτουργικών οικογενειακών σχέσεων. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να παρέχεται ψυχολογική στήριξη στις οικογένειες που ένα μέλος τους είναι ανάπηρο στη συχνότητα που χρειάζεται και προσαρμοσμένη στις ανάγκες τους από εξειδικευμένο προσωπικό.
    · Τα μέλη της οικογένειας που έχουν παιδί με αναπηρία θα πρέπει να αποδέχονται το παιδί, να του προσφέρουν ίσες ευκαιρίες με τα υπόλοιπα παιδιά και να επιδεικνύουν ευαισθησία στις ανάγκες του. π.χ. Οι χώροι του σπιτιού θα πρέπει να είναι κατάλληλα διαμορφωμένοι ώστε διευκολύνεται η μετακίνησή του. Οι δραστηριότητες της οικογένειες θα πρέπει να είναι τέτοιες που να μπορεί να συμμετέχει το παιδί.
    · Γενικά μέσα στην οικογένεια το παιδί με αναπηρία χρειάζεται να νιώσει αποδεκτό και να έχει την απαραίτητη στήριξη και βοήθεια που χρειάζεται σε όλα τα επίπεδα ούτως ώστε να απολαύσει τα δικαιώματά του.

    Ε. Σε προσωπικό επίπεδο-Παιδί

    · Τα παιδιά εξέφρασαν την άποψη ότι είναι σημαντικό το ίδιο το παιδί να αποδεχτεί την αναπηρία του διατηρώντας μια θετική ψυχολογία, ψηλή αυτοεκτίμηση και έχοντας θέληση να ξεπεράσει τις οποιεσδήποτε δυσκολίες μπορεί να αντιμετωπίσει. Χρειάζεται να δώσει την ευκαιρία στον εαυτό του να έχει πλούσιες εμπειρίες και να απολαύσει κάθε δικαίωμά του.








Κατεβάστε το αρχείο Word ΤΡΙΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΟΕΣ.docx


Πίσω στην προηγούμενη σελίδα





Back To Top